ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପ୍ରିୟ ବଂଶୀ ବା ମୁରଲୀ ପଛରେ ଏକ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଏବଂ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ପୌରାଣିକ ରହସ୍ୟ ରହିଛି।ବଂଶୀ ଭିତରେ କୌଣସି ଗଣ୍ଠି ବା ଅହଂକାର ନଥାଏ, ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଖାଲି। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ବାର୍ତ୍ତା ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଯେଉଁ ମନୁଷ୍ୟ ନିଜ ଭିତରୁ କ୍ରୋଧ, ଈର୍ଷା ଓ ଅହଂକାର ଦୂର କରି ଶୂନ୍ୟ ହୋଇଯାଏ, ଭଗବାନ ତାକୁ ନିଜ ଓଠରେ ଲଗାଇ ସୁନ୍ଦର ଜୀବନ ସଙ୍ଗୀତ ବଜାନ୍ତି। ଏହା କେବଳ ଏକ ସାଧାରଣ ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ର ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହାର ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିବା ପଛରେ ବିଭିନ୍ନ ପୁରାଣରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ମାନ୍ୟତା ରହିଛି।
ପୌରାଣିକ କାହାଣୀ ଅନୁଯାୟୀ, ଯେତେବେଳେ ପ୍ରଭୁ ନାରାୟଣ ଦ୍ୱାପର ଯୁଗରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ରୂପରେ ମର୍ତ୍ତ୍ୟ ମଣ୍ଡଳରେ ଅବତାର ନେଲେ, ସେତେବେଳେ ସମସ୍ତ ଦେବାଦେବୀ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଏବଂ ଉପହାର ଦେବାକୁ ଗୋକୁଳ ଆସିଥିଲେ। ମହାଦେବ ଶିବ ମଧ୍ୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଭେଟିବାକୁ ବ୍ୟାକୁଳ ଥିଲେ। ସେ ଭାବିଲେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଏମିତି ଏକ ଉପହାର ଦେବେ ଯାହା ସବୁବେଳେ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ରହିବ। ମହାଦେବଙ୍କ ପାଖରେ ପରମ ତ୍ୟାଗୀ ଋଷି ଦଧୀଚିଙ୍କର ଏକ ପବିତ୍ର ଅସ୍ଥି ଥିଲା। ଶିବ ସେହି ଅସ୍ଥିକୁ କାଟି ଏକ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଏବଂ ମନୋହର ବଂଶୀ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ। ଶିବ ଯେତେବେଳେ ବାଳକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ଗଲେ, ସେ ସେହି ମହାପ୍ରସାଦ ସ୍ୱରୂପ ବଂଶୀଟିକୁ ଉପହାର ଦେଇଥିଲେ। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସେହି ଦିନଠାରୁ ତାହାକୁ ଆଦରରେ ନିଜ ପାଖରେ ରଖିଲେ।
ବାଉଁଶ ଗଛର କାହାଣୀ
କୁହାଯାଏ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ପ୍ରତିଦିନ ବଗିଚାକୁ ଯାଇ ଗଛଲତାମାନଙ୍କୁ ଭଲପାଉଥିଲେ। ଦିନେ ଏକ ବାଉଁଶ ଗଛ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲା, “ମୁଁ ନିଜକୁ ଆପଣଙ୍କ ଚରଣରେ ସମର୍ପଣ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି।”କୃଷ୍ଣ କହିଲେ, “ଏଥିପାଇଁ ତୁମକୁ ବହୁତ କଷ୍ଟ ସହିବାକୁ ପଡ଼ିବ, ମତେ ତୁମ ଶରୀରକୁ କାଟିବାକୁ ଓ ଭିତରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୂନ୍ୟ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।”ବାଉଁଶ ଗଛଟି କୌଣସି ଦ୍ୱିଧା ନକରି ନିଜକୁ ସମର୍ପଣ କରିଦେଲା। କୃଷ୍ଣ ତାକୁ କାଟି, ସେଥିରେ ସାତଟି କଣା କରି (ଯାହା ସପ୍ତ ସ୍ୱରକୁ ଦର୍ଶାଏ) ଏକ ସୁନ୍ଦର ବଂଶୀ ବନାଇଲେ। ଏହି ପୂର୍ଣ୍ଣ ତ୍ୟାଗ ଯୋଗୁଁ ବଂଶୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଅତି ପ୍ରିୟ ହେଲା ଏବଂ ସେ ତାହାକୁ ୨୪ ଘଣ୍ଟା ନିଜ ଓଠରେ ଲଗାଇ ରଖିଲେ।
ବ୍ରହ୍ମ ପୁରାଣ ଅନୁଯାୟୀ, ଯୋଗମାୟା ପୂର୍ଣ୍ଣମାସୀ ଏବଂ ଦେବୀ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ସ୍ୱରୂପ ଏହି ମୋହନ ମୁରଲୀ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିଲା। ଏହାର ସୁମଧୁର ସ୍ୱରରେ ସମଗ୍ର ସୃଷ୍ଟି, ଗୋପୀ ଓ ଜୀବଜନ୍ତୁ ମନ୍ତ୍ରମୁଗ୍ଧ ହୋଇଯାଉଥିଲେ।
ରାଧା ଓ ଗୋପୀମାନେ ବଂଶୀର ସ୍ୱର ଶୁଣି ଭାବବିହ୍ୱଳ ହେଉଥିଲେ। କିଂବଦନ୍ତୀ ଅନୁଯାୟୀ, ମଥୁରା ଯିବା ପୂର୍ବରୁ କୃଷ୍ଣ ଏହି ବଂଶୀକୁ ରାଧାଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କରିଥିଲେ।
