ହିନ୍ଦୁ ପୌରାଣିକ ମାନ୍ୟତା ଅନୁସାରେ, ଭଗବାନ ବଳରାମ ହେଉଛନ୍ତି ସ୍ୱୟଂ ଶେଷନାଗ (ଅନନ୍ତ ନାଗ)ଙ୍କ ଅବତାର। ମାନ୍ୟତା ଅନୁସାରେ, ତ୍ରେତା ଯୁଗରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଯେତେବେଳେ ଶ୍ରୀରାମ ରୂପରେ ଅବତାର ନେଇଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ଆଦି ଶେଷନାଗ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ରୂପରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ। ପରେ ଦ୍ୱାପର ଯୁଗରେ ସେହି ଶେଷନାଗ ବଳରାମଙ୍କ ରୂପରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ବଡ଼ ଭାଇ ହୋଇଥିଲେ।
କିନ୍ତୁ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି, ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କର ଏମିତି କ’ଣ ଇଚ୍ଛା ଥିଲା, ଯାହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ଯୁଗରେ ପୂରଣ ହୋଇଥିଲା? ଏହା ପଛରେ ରହିଛି ଭାଇଙ୍କ ପ୍ରତି ଅସୀମ ଭକ୍ତି ଓ ସ୍ନେହର ଏକ ରୋଚକ ପୌରାଣିକ କାହାଣୀ।
ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ପାଇଁ ସବୁକିଛି ଛାଡ଼ିଥିଲେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ: ପୌରାଣିକ ମାନ୍ୟତା ଅନୁସାରେ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଥିଲେ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କର ସବୁଠାରୁ ବିଶ୍ୱସ୍ତ ସାଥୀ। ରାମ ଯେତେବେଳେ ୧୪ ବର୍ଷର ବନବାସକୁ ଯାଇଥିଲେ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମଧ୍ୟ ରାଜମହଲର ସୁଖସୁବିଧା ଛାଡ଼ି ତାଙ୍କ ସହ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଯାଇଥିଲେ। ବନବାସ ସମୟରେ ସେ ନିଜ ଭାଇଙ୍କ ସେବା, ସୁରକ୍ଷା ଓ ସାଥ୍ ଦେବାକୁ ନିଜର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଭାବିଥିଲେ।
ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଭକ୍ତି ଏତେ ଗଭୀର ଥିଲା ଯେ ସେ ରାମଙ୍କଠାରୁ ଦୂରେ ରହିବାକୁ ଚାହୁଁନଥିଲେ। ରାମଙ୍କ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ଏହି ସମର୍ପଣକୁ ରାମାୟଣରେ ଭାଇ ପ୍ରତି ଅପୂର୍ବ ନିଷ୍ଠାର ଉଦାହରଣ ଭାବେ ଦେଖାଯାଏ।
ମନରେ ଥିଲା ଏହି ବଡ଼ ଇଚ୍ଛା: ପୌରାଣିକ କାହାଣୀର ଏକ ପ୍ରଚଳିତ ରୂପ ଅନୁସାରେ, ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ମନରେ ଏକ ଇଚ୍ଛା ଥିଲା ସେ ନିଜ ପ୍ରିୟ ଭାଇ ରାମଙ୍କ ବଡ଼ ଭାଇ ହୋଇ ତାଙ୍କର ସୁରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
କାରଣ ରାମଙ୍କ ସାନ ଭାଇ ହୋଇଥିବାରୁ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ବଡ଼ ଭାଇଙ୍କ କଥା ମାନିବାକୁ ପଡ଼ୁଥିଲା। ସେ ରାମଙ୍କ ସହ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଠିଆ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଜଣେ ବଡ଼ ଭାଇ ଭାବେ ରାମଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବାର ଭୂମିକା ତାଙ୍କୁ ମିଳିନଥିଲା। ଏହି ଭାବନାକୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଯୁଗର କାହାଣୀ ସହ ଯୋଡ଼ାଯାଇଛି।
